Guédelon, château médiéval

Home » Regio's » Bourgogne » Guédelon

Een paar jaar geleden ontdekten wij per toeval een bijzonder plekje in het departement Yonne in de Bourgogne. Wij waren een paar dagen in de buurt van de leuke stad Auxerre toen wij er een dag met de auto op uit gingen om de omgeving eens te verkennen.

Zo kwamen wij via de D965 in ca 20km verderop gelegen Toucy . Een redelijk plaatsje dat echter vooral bekendheid geniet door Pierre Larousse, de grondlegger van de omvangrijke Larousse woordenboeken van de franse taal. Hij werd in 1817 in Toucy geboren en samen met een compagnon bracht hij in 1856 het Nieuwe woordenboek van de Frans taal uit.

Toen wij door het dorp wandelden kwamen wij ook over een spoorweg en zagen daar een bordje staanGuédelon, chantier médiéval .

Onze nieuwsgierigheid werd gewekt en we besloten er met de auto naar toe te gaan. Nadat we terug waren gelopen naar de auto reden we richting de overweg (de D965) en gingen direct na de spoorlijn linksaf en volgen de bordjes naar Guédelon.

We rijden over een mooie weg door het dorpje Fontaines dat aan de D 955ligt. Het is een landelijke omgeving en na Fontaines wordt het steeds bosrijker. Na een km of 16 komen we in Saint-Sauveur-en Puisaye een oud dorpje dat ergens rond 800 is ontstaan.

In de omgeving liggen nogal wat vennen en meertjes waar je met dagkaarten lekker kunt vissen. De bossen in de omgeving maken ook mooie wandelingen mogelijk en wie weet kom je wel oog in oog te staan met één van de talrijke herten.

De bordjes naar Guédelon staan ook hier keurig langs de weg zodat het niet moeilijk is om de weg te volgen. Uiteindelijk rijden we nog een km of 5 over de D955 dwars door het bos en dan staat op een gegeven moment Guédelon aangegeven. Er is een ruime parkeerplaats.

Door ongeveer 35 a 40 ambachtslieden wordt hier in 20 à 25 jaar tijd een kasteel gebouwd zoals dat ook in de 13e eeuw gebeurde. Alles wordt met de hand gedaan. Alleen het grondwerk waarop het kasteel wordt gebouwd is machinaal voorbereid. De locatie heeft men bewust gekozen omdat alles er voorhanden is :

• hout in het bos
• steen voor de bouw van het kasteel
• ijzer in het steen voor de gereedschappen
• zand, klei, kalk en leem in de grond
• water

De steenhouwers,timmerlieden, metselaars, houthakkers, de touwslager, de smid, de pottenbakker....allemaal werken ze zoals dat ruim 700 jaar geleden ook gebeurde.

De ambachtslieden lopen ook in middeleeuwse kleding en het leuke is dat je via een parcours door het project kunt wandelen en zelf aan de bouwers vragen kunt stellen. Ze nemen ruimschoots de tijd om je uit te leggen wat men doet.

Het is indrukwekkend om te zien hoe met mankracht grote brokken steen uit de ondergrond worden gehakt die vervolgens worden gekloofd en met paard en wagen naar de bouwplaats worden gebracht om daar verder bewerkt te worden tot mooie vierkante- of rechthoekige blokken. Maar ook kunstige ornamenten worden door de steenhouwers op maat gemaakt

De kalk om te metselen wordt ter plekke gemaakt maar dit gebeurd iets buiten de bouwlokatie in verband met de veiligheid. Vroeger kwam er namelijk wel eens iemand om het leven als hij in de ongebluste kalk viel.

Er zijn speciale ovens gemaakt waarin de stenen worden gesmolten om ijzer uit te winnen. Hiervan worden gereedschappen gemaakt en nagels in de eigen smederij.

Ook is er een aparte oven voor de pottenbakkers die niet alleen de kruiken maken voor het water van de werklui, maar ook de tegeltjes die straks op de vloer en de wanden komen.

Sommige technieken zijn vroeger onvoldoende beschreven zodat er soms geëxperimenteerd moet worden. De handwerksters die bijvoorbeeld tegeltjes maken moeten proefondervindelijk vaststellen of de juiste klei en natuurlijke kleurstoffen wel tot het gewenste resultaat leiden.

Rondom het kasteel ontstaat een boerendorpje want er moet natuurlijk ook gegeten en gedronken worden. Vroeger woonden de houthakkers in zo'n dorpje. Het hout wordt in het omliggende bos gekapt en in de "houtfabriek" vlakbij de bouwplaats bewerkt.

Het is allemaal op een natuurlijke wijze te volgen door een wandelroute die je langs alle locaties brengt. Wij ontdekten deze unieke plek in 1999 en toen was men al een jaar of 2 bezig. De contouren van het kasteel en de torens waren in dat jaar al goed zichtbaar. Men streeft er naar om het kasteel rond 2023 klaar te hebben.

Als wij in de buurt gaan wij altijde even naar Guédelon. Het is verrassend om te zien hoever men dan al weer gevorderd is.

Met verbazing wordtj alles dan opnieuw gadegeslagen en telkens raken wij weer onder indruk en beloven ons zelf om over een jaar nog eens opnieuw te gaan kijken. Het is voor jong en oud een belevenis. Als je een beetje frans spreekt is het ook ontzettend leuk om de ambachtslieden vragen te stellen.

Zo hebben wij bijvoorbeeld vernomen dat het de bedoeling is dat als het kasteel over klaar is de werknemers er hun pensioen zouden mogen doorbrengen. Of dit ook echt zo is weten we niet, wel hebben we ervaren dat de mensen die er werken gepassioneerd zijn over het unieke project waar ze aan werken.

Guédelon is een initiatief geweest van Michel Guyot die in het nabijgelegen Saint-Fargeau een grote restauratie van het plaatselijke kasteel verricht.

In 1980 organiseerde hij er voor het eerst een middeleeuws spektakel waar 600 vrijwilligers en 60 ruiter aan meededen.

Inmiddels is dit een evenement dat in juli en augustus elke vrijdag en zaterdagavond wordt opgevoerd. De opbrengsten gebruikt men voor de restauratie vanhet Château de Saint-Fargeau dat op een paar kilometer van Guédelon ligt.

Als je nog meer wilt weten van Guédelon kijk dan eens uitgebreid op de prachtige website die een mooi beeld geeft van alle werkzaamheden en de materialen die men gebruikt.